Gjok Beci, “Mjeshtër i Madh i Punës”

                      Mark Gjoka, "Naim Frasheri i Argjende".

  -Vleresimi nga Presidenti i Republikës Bamir Topi për poetin Beci dhe kantautorin Gjoka-

Nuk ka kaluar jashtë vëmendjes së autoritetit më të lartë të shtetit shqiptar, krijimtaria skrupuloze e poetit të njohur mirditor Gjok Beci, prej më se 5 dekada, pasi këto ditë ai është dekoruar me titullin e lartë “Mjeshtër i Madh i Punës”. Paralel me kete dekorim per poetin e mirnjohur Beci, presidenti Bamir Topi ka firmosur edhe dekorimin me titullin "Naim Frasheri i Argjende" per kantautorin e mirnjohur mirditas, z. Mark Gjoka.

Pikërisht për të përcjellur këtë nderim shumë fisnik të presidentit të Republikës Bamir Topi, bashkia Rrëshen dhe institucioni kulturor organizoi një veprimtari jo vetëm ceremoniale, por një ditë të tërë kulturore kushtuar 70 vjetorit të lindjes së poetit, vargjet e të cilit kanë qenë emblema e qëndresës së Kombit shqiptar ndër dekada.

Promovimi i dy librave poetikë

Dita kushtuar poetit në këtë eveniment interesant, është prirë nga promovimi i dy librave të fundit të autorit “Antologjia e shpirtit tim” dhe “Thuaj vetes ec...”, zhvilluar në sallën e galerisës së arteve në pallatin e kulturës “Mirdita”, ku morën pjesë krijues, poetë mirditorë, pjesëtarë të familjes së poetit, artistë e persona të tjerë të interesuar nga Mirdita, Tirana e më gjerë. Emocione të shumta u ndanë nga artistët, poetët, autoritetet vendore dhe të fuar nga dikasteri i ministrisë së Kulturës si dhe presidenca, në sallën e pavionit etnografik të ansamblit Mirdita.

Veprimtaria promovuese u moderua ngë studiuesi dhe poeti Ndue Dedaj, i cili e ka perceptuar si “Një përvjetor dhe dy libra të rinj poetikë” duke shtuar se “do të doja sot, në këtë përvjetor të shënuar të Poetit, të merrja hua nga poetika e tij një metaforë nga ato të stilit të tij, atë të një bjeshke që zgjohet, që hap flatrat si një shqiponjë dhe nxjerr nga thellësitë e ekzistencës së saj, një poet. Ajo bjeshkë e naltë (Selite a Rugove)… Pasi, përmes tij, ajo bjeshkë mundej të kumtonte një fjalë shqipe të veten, një fjalë të pathënë, por me rrënjët në humusin e traditës shqiptare të këngës. Dhe ia kishte dhënë lejen dhe bekimin atij ta thoshte, në atë mënyrën e tij, atë burimësi këngësh, si një “antologji e shpirtit” të poetit. Metafora e bjeshkës që zgjohet është muza e poezisë së Gjok Becit, që zë fill “zyrtarisht” 40 vjet më parë, kur ai publikon vëllimin poetik “Kur zgjohen bjeshkët” (1970).

Po ajo metaforë vijon të shpërfaqet kohë pas kohe, dhe njëzet vjet më vonë, kur Poeti boton librin e tij të dytë poetik, “Zambaku im” (1990), për të cilin qemë mbledhur kështu si sot, në këtë Pallat Kulture, për ta kremtuar “rikthimin” e poetit me libra. (sepse) Në udhën krijuese të Gjok Becit kishte patur një kohë kur iu ndalua të botonte, ku për profilin e tij veçanërusht si poet i këngës, ndalimi ishte i trefishtë: - nuk do të dilte me këngët e tij në festivalet kombëtare të folkut dhe muzikës popullore të përpunuar, - nuk do të mund të dëgjohej më në festivalet e muzikës së lehtë në RTV shqiptar, - dhe nuk do të mund të botonte poezi në shtypin letrar, as edhe libra.

Për të vazhduar në këto kohë më disa vëllime të tjera poetike, si:“Qiell e Dhe”, “Antologjia e Shpirtit” (1, 2)dhe “Thuj vetes ec”, që sapo ka dalë në qarkullim.

Miq të nderuar, unë po e lë këtu, sepse e di që në këtë ditë jeni të gjithë që doni ta përshëndesni Gjokën dhe ta uroni për dy librat e tij të fundit, që i kemi nëpër duar, e që mensoj se janë mënyra më e mirë dhe për kremtimin e një përvjetori lindjeje, si ky 70-vjetror i Poetit.

Folën për krijimtarinë e autorit me një recensë të zgjeruar Ndue Gjika, Dod Pjetri, Preng Maca, Luan Rama, Ded Shkurti, Viktor Gjikolaj e të tjerë, ndërsa nga një grup nxënësish u recituan poezi nga librat poetikë të autorit.

Ceremonia e dekorimit

Më tej dita kulturore, ka vazhduar me një koncert emocional në sallën e koncerteve të pallatit të kulturës Rrëshen. Fillimisht të pranishmit kanë përcjellë në mënyrë shumë emocionale ceremoninë e organizuar për dhënien e vlerësimit të dhënë nga presidenti i Republikës “Mjeshtër i Madh i Punës” për poetin Gjok Beci dhe “Naim Frashëri i argjendë”, për kantautorin Mark Gjoka. Të pranishmit nderuan me këtë rast përmes huimnit të flamurit ndërsa më pas kanë lexuar motivacionin e dekoratave nga këshilltarët e presidencës, Tom Preku dhe Agron Gjekmarkaj.

Koncerti-spektakël i drejtuar nga gazetari Gjergj Marku, ka sjellë një atmosferë të jashtëzakonshme në sallë përmes krijimeve të shumta muzikore të autorëve vendas, me vargje të Gjok Becit kryesisht. Janë sjellë këngë të karakterit epik dhe lirik.

Me plot emocion u përcoll përshëndetja e kryetarit të bashkisë Rrëshen Gjon Deda. Ndërsa deputeti Mark Marku, solli copëza kujtimesh nga kontakti i parë me autorin, duke shtuar se ai na ka dhënë besim, kur ishte shumë e vështirë ta kishe dicka të tillë, duke përmendur disa nga librat e Fishtës të dhuruar nga dora e poetit të shquar, në vitet e izolimit të madh. Ai ka përgëzuar vendimin e presidentit për këtë dekorim duke e quajtur një vlerësim për tërë kulturën e Mirditës.

Grupi organizator kishte menduar dhe një tortë në fund të programit, në formën e një libri të hapur, ku shkruhej “Edhe 100 pranvera Gjok Beci, nga Mirdita juaj”, stilizuar dhe një pentagram mbi tortën e bardhe.

Ky ka qenë dhe momenti kulminant,, ku është ftuar dhe poeti në skenë, ndërsa është kënduar kënga “Ti je sofra që na thërret” e kantautorit Mark Gjoka, duke e bërë pjesëmarrës në këngë gjithë publikun që ka duartrokitur pareshtur.

Në fund dita kulturore kushtuar “Mjeshtrit të Madh të Punës” Gjok Beci në 70 vjetorin e tij të lindjes, dhe "Naim Frasheri te Argjende" Mark Gjoka, është mbyllur me një kokteil dhe më pas një darkë.

Poeti që na ofroi rrugën për të mbushur shpirtin.

-fjala e kryetarit të Bashkisë Gjon Dedaj-

Te nderuar pjesmarres!

Te nderuar te ftuar!

Te nderuar perfaqësues te presidences!

Fort te dashur artiste!

Me lejoni te them me emocion se sonte ne kete qytet mbreteron nje mirenjohje e jashtezakonshme, dhe duket se Mirdita i ka te  ruajtur ndricuesit rezerve te se shkuares, se tashmes dhe te ardhmes se saj!

Sigurisht se nder morine e pafundme te rasteve kur politka e cdo lloji  duhet te degjoje jane vendet e kultit, kishat tona te shenjta  dhe sallat e artit,  te tilla si kjo e stomja qe per nga qellimi shkon pertej cdo arritje politike,  ndaj   besoj se sebashku shkojme nje hap me tej ne zbrazetine e puneve te paperfundura permes nderimit te  poetit Gjok BECI dhe kantautorit Mark GJOKA, dy nga ata qe provojne ne te tashmen se Mirdita mbetet vendi ku ka banuar perjetesisht e bukura.

Ju pershendes  prej zemre  dhe  vleresoj me mendje e ndjenje keta dy njerez te ndryshem qe ngjajne aq shume, qe i bashkojne lotet dhe dhimbjet  artberese permes nderkembimit dhe njesimit, ata jane  njelloj klonimi qe Mirdita “gdhend ” bijet e saj permes marreveshjeve me perendite ne castet e perballjes apo ne kapercim te territ.

Te urdheruar nga nje arsye e larte dhe te pasuruar me shpresen se Mirdita do te jete perseri  Zonje, artistet tane, edhe se nuk munden t’i hapen plotesisht vendlindjes, ia dalin te mundin hijen qe i ndjek permes farerave te artit, transportuar prej lumenjeve dhe perrenjeve te kesaj treve.

Dikush, diku, ka  thene se cdo lum ka betejen e vet dhe cdo perrua kengen e vet  dhe si rrallekush nder ne, poeti dhe kantautori e kishin besuar se vetem pak para ketij evinimenti te sotem nderimi,  lumi yne ka fituar tashme perjetesisht betejen e bashkimit te kombit dhe perrenjte do te kendonin vrullshem kengen e tyre duke na dhene sebashku nje himn per rendesine e artit.

Me barren e pamatshme te kontributeve dhe peshen e rende te kujtimeve ne jemi sot ketu per te treguar se ndonese nuk e beme te mundur  qe ata te mos ishin te ikshem dhe te vijonim t’i shihnim cdo darke ne qytetin e perbashket, ne mundemi  dhe duam t’i lexojme dhe degjojme vecmas dhe bashke  poetin dhe kantautorin,  ne kullat tona te ngrohta dhe ne  dhomat e pallateve tona ne nevoje per t’u pershtatur me natyren dhe risitë teknologjike.

Stilit te tyre fitimtar   nuk i  mungoj kurre flaka e brendshme dhe zotesia per te ecur me ritmin e nje bote ne ndryshim pa mbetur kurre jashte valles se saj dhe pa iu rrezuar paragjykimeve  qe denonin me vdekje bukurine e tyre turbulluese, stili i tyre gjen gjithnje nje pike ku te mbahet ne jetgjatesi pavaresisht kurtheve dhe sterkembsave.

Mirekuptimi dhe dashuria e tyre per vendlindjen,  Mirditen tone te dashur,  ju dhane atyre gjithnje gadishmerine per te sakrifikuar por njeherit  epersine e te gjitha koncidencave per te shpetuar gjerat e paperseritshme, artistikisht te shendetshme, ato thirravaje  jete !

Ne udhen  e distancimit te ndersjellte  poeti na del i ndryshem nga te gjithe, ai eshte pikerisht tjetri filozofik per sejcilin prej nesh  dhe per te gjithe ne bashke ndersa kantauori mbetet  bashkëshoqqeruesi, bashkpuntori por dhe ambasadori i poetit shpresepercjelles ne rrugen dhe vendpushimet e fatit.

Te perndritur nga shija e artit, ne nje kohe kur biografite benin pis dhe te kerkonin te mbaheshe paster ne nje ambient te papaster, ata ia dolen  t’ju sherbejne  dhe te kurorezojnë trofe qe imponojne respekt, trofe te permasave kombetare para te cileve askush nuk mund te mbyllte syte dhe per kete MIRDITA do te falenderojë e perulet nder vite.

Oroshi dhe Selita , Valmori dhe Blinishti mbeteshin ne roje te rinise  dhe freskise se tyre ne pavionin  e vecante dhe me te vjeter te artit qe quhej MIRDITE, stolisur me bukuri te rralla, dhe si rrallekush ate kishin shqisat e afta te kapnin dhe popullonin te padukshmen per te gjithe.

Poeti qe zbukoronte me vargje Buzvalmorin kishte kohe qe therriste qe te gjithe te shkonim atje, por per habine tone te thelle, per marrezine e te mosjetuarit apo stermundimin e te jetuarit, edhe pas kaq dekadash  mungonte rruga automobilistike bashkohore per te mberritur atje por poeti na ka afruar rrugen tjeter- rrugen per te mbushur shpirtin dhe kengetari duhet per ta interpretuar qe mes tingujve muzikore te na thoshte mos u dorezoni, rruget  shkojne andej nga shkojne kenget, pergjate ujendaresve  dhe drejt liqeneve nga qyteti ne qytet, sepse nuk mund te mos shkojne rruget atje ku mbijne lulet.

Te nderuar pjesmarres !

Bashkia Rreshen  ka nderin te  provoje  sot se boshllekun qe le politika, e mbush menjehere arti,  dhe poeti Gjok BECI  eshte njeri nder ata qytetare qe e ben me te njohur vendlindjen udheve te poezise, kenges, fjales drejt shqiptarise se kulluar !

Ngjashmerisht, mjeshtri i këngës mirditore, Mark Gjoka, ish-shefi  i  muzikës pranë ketij Pallati Kulture, vazhdon te jete bashke me poetin  per te ruajtur dhe pasuruar  fondit e artë të këngës mirditore dhe asaj  mbarëshqiptare.

Per te gjitha keto me lejoni te percjelle kete  falenderim  prej zemre, kete  falenderim qe u shkon familjeve te tyre  miqve dhe te afermeve kudo jane, bashkëudhtareve dhe bashkoheseve te tyre.

Faleminderit !

 Gjon DEDAJ

Rreshen me 30 – 07-2009   

Përgatiti: Aleksandër Ndoja